Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Dermatoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Oktay Taşkapan, saç dökülmelerinde, halk arasında yaygın olarak uygulanan sarımsakla ovma gibi yöntemlerin deriye zarar verdiğini belirterek, “saç dökülmesi olan bölgeye yapılacak yanlış uygulamalar, saç çıkmasını tamamen engelleyebilir. Saçı dökülenlerin bir dermatoloji uzmanına başvurmasında yarar var” diyor.

Saç Dökülmesi Neden Olur?

Genetik, hormonal ve ailesel pek çok faktör saç dökülmesinde rol oynar. Zaman zaman, özellikle bayanlarda, saç dökülmesinin nedenlerini araştırırken hormon analizleri de yapmak gerekebilir. Saçlı deride ortaya çıkan bazı dermatolojik hastalıklar, kullanılmakta olan bazı ilaçlar saç dökülmesine neden olabilir. Saç dökülmesinin bir diğer nedeni ise psikolojik faktörlerdir.

Psikolojik faktörler yaygın bir saç dökülmesine neden olabileceği gibi, bazen yoğun bir üzüntü ya da ruhsal travma nedeniyle saçın (ya da sakalların) belli bir bölümünde birden dökülme olur. Halk arasında bu gibi durumlarda o bölgeye sarımsak sürülür ya da tahriş edici bazı işlemler uygulanır. Bu tip yöntemler yarar sağlamadığı gibi aksine çoğu kez deriye zarar vermektedir.

Saç Dökülmesinin Çeşitleri Var mıdır?

Saç dökülmesinin kabaca iki çeşidi vardır. Bir tanesi saçlı deride yaygın bir seyrekleşme, diğeri ise bölgesel dökülmelerdir. Genellikle doğumdan birkaç ay sonra başlayıp, birkaç ay sonra gerileyen dökülmeler, ruhsal travmalar, ağır ateşli hastalıklar, demir eksikliği anemisi ve tiroid hastalıklarına bağlı seyrekleşmeler ilk grupta yer alır. Bir de (kadınlarda da görülen) “erkek tipi saç dökülmesi” (androjenik alopesi ya da patern alopesi) vardır. Burada, saçlar özellikle ön tarafta ve tepe bölgesinde seyrekleşir. Ayrıca yukarıda da belirttiğimiz gibi, saçlı deride ya da erkeklerde sakal bölgesinde veya diğer vücut kıllarında bölgesel dökülmeler olabilir. Yine, bir dizi deri hastalığında kıllar dökülmektedir.

Saç Dökülmesi İçin Nasıl Bir Tanı ve Tedavi Yaklaşımı Uyguluyorsunuz?

İlk önce saç dökülmesinin tipine göre nedeni saptamaya yönelik araştırmalar yapılmalıdır. Saçlı deride bir dermatolojik hastalık ya da altta yatan bir neden olup olmadığını belirlemek için; eğer yaygın bir dökülme varsa öncelikle kan değerlerine, demir düzeyine ve tiroid testlerine bakıyoruz; hastanın kullandığı ilaçları kontrol ediyoruz. Tüm bu verilerin ışığında tedavi planını hazırlıyoruz. Saç dökülmesine altta yatan bir hastalık (diabet, tiroid hastalığı vb.) neden oluyorsa, bu hastalığın tedavisi; bölgesel bir deri hastalığı söz konusu ise, ona yönelik losyon, krem, lokal ilaç injeksiyonları ya da ağızdan çeşitli ilaçların kullanılması gündeme gelebiliyor.

Vitamin Eksikliği ya da Şampuan Değiştirmek Saç Dökülmesine Neden Olur Diye Bir İnanış Var. Bunlar Doğru Bilgiler mi?

Normal beslenen insan vitamin eksikliği yaşamaz zaten. Günümüzde vitamin eksikliğine bağlı saç dökülmeleri çok az görülmektedir. Şampuanların saç döktüğü bilgisi de yanlıştır. Bazen saça uygun olmayan şampuanlar saçı kurutabilir ve kırılmaları kolaylaştırabilir. Ancak şampuanlar doğrudan saç dökülmesine neden olmaz.

Saçlarının Dökülmemesi İçin Kişilerin Kendilerinin Yapabilecekleri Şeyler Konusunda Ne Önerirsiniz?

Stresten olabildiğince uzak durmalarını, doğru beslenmelerini ve özellikle saçı dökülen hastaların saçlarını çok sık dişli taraklarla taramamalarını, saçlarını çok çekerek ve gererek toplamamalarını öneririm.

Yüzyılardan bu yana kadınların kendilerini yenilemek, değiştirmek için başvurdukları ilk şey saçları. Kimi zaman renkleriyle kimi zaman uzunluğuyla oynamadan yapamıyoruz. Oysa güzelliğe güzellik katmak için yalnızca bunlar yetmiyor. Çünkü saçların görüntüsünden öte canlı, parlak ve sağlıklı olması önemseniyor. Bunun için de düzenli olarak bakım yapmak kadar, doğru tarak seçimi ve yüz şekline yakışan doğru bir saç stiline sahip olmak gerekiyor.

Elektriklenen Saçlar

Sürekli elektriklenen saçlarınızdan şikayetçiyseniz, bunun nedeni yanlış yıkama ve tarama olabilir. Saçlarınızı çitileyerek yıkıyorsanız elektriklenmesi gayet doğal. Aynı zamanda metal saç fırçası kullanmak ve kuru kuru fırçalamak da saçı elektriklendirir. Kullandığınız saç fırçası kıldan ya da ahşaptan olmalıdır. Tarama aşamasındaysa fırçanıza bir miktar nemlendirici krem sürün. Krem saçın elektriklenip kabarmasını önleyecektir.

Fırçaların Özelliği

Tahta ve alüminyum özelikli taraklar ve fırçalar saçınıza hacim kazandırır.

Antistatik taraklar yardımıyla havaya uçuşan saçlarınızı kontrol altına alabilirsiniz. Bu tür bir tarakla saçınızı tararken az miktarda nemlendirici kremi ellerinizin yardımıyla saçınıza dağıtın ve tekrar tarayın. Saçınız artık havada uçuşmayacak.

Plastik taraklarla saç diplerinize masaj yapabilirsiniz. Bunun için yumuşatıcı özelliği olan şampuanınızı saçınıza sürün ve masaj tarağıyla iyice yayın. Bu işlem aynı zamanda kafa derinizdeki kan dolaşımını da hızlandıracaktır.

Alüminyum, plastik veya uygun başka bir maddeden yapılmış delikli yuvarlak taraklar hava sirkülasyonu sayesinde saçlarınızın daha kolay şekil almasına yardımcı olur.

Geniş çaplı taraklar saçınızı temizler ve saçlarınıza ışıltı kazandırır.

Bakım Yapmak Önemli

Sağlıklı saçlara sahip olmak için günlük saç bakımına ayrı bir önem vermek gerekiyor. Öncelikle saçların dış etkenlere karşı korunması için mutlaka kalıcı koruyuculardan yararlanmak, atılacak ilk adım. Bunlar saçınızın özelliğine göre seçeceğiniz UV filtreleri, antioksidan içeren ürünlerdir. Bakım ürünlerini seçmeden önce saç tipinizi belirleyin.

Çok değişik saç tiplerine rastlamak mümkün olsa da, genel olarak saçları, kuru, yağlı, normal, hassas, ince telli, kalın telli olarak gruplamak mümkün. İdeal bir saç bakımı için profesyonel bir kuaförden yardım alabilirsiniz. Şampuan seçerken sadece temizlemesine değil, bakım yapıcı özellikte olmasında da dikkat etmek gerekiyor. Bitkisel özlere sahip ürünler doğallığın yanısıra saçları güçlendirerek daha sağlıklı olmasını da sağlar.

Uzun mu Kısa mı

Son yıllarda modacıların kafaları iyice karıştı. Yataktan yeni kalkmış, havalı, dağınık ve seksi uzun saçlarla, yine havalı kısa kesimler arasında gidip geliyorlar. Düz fönlü ama kuaförden fırlamış gibi değil, kendi haline bırakılmış hafif dalgalı ya da küçük oğlan çocuğu kesimli masum saç stilleri… Tabi burada kafa biçimi ve yüz şekli devreye giriyor. Bu nedenle saç stiline karar verirken profesyonel bir kuaförün de fikrini almak en doğrusu.

Yuvarlak Yüz

Yüzünüzün yuvarlaklığından şikayetçiyseniz ve görünümünüzü biraz olsun inceltmek istiyorsanız, saçınızın volümünü yüksek tutacak modelleri tercih etmelisiniz. Öne doğru kesilmiş tutamlar da yüzünüzü biraz olsun inceltecektir.

Kare Yüz

Saç kesiminizin yüz şeklinizi değiştirmesini istemiyorsanız, size en uygun olan model yine kare bir kesimdir. Fakat yüzünüzdeki ifadeyi yumuşatmak istiyorsanız, yuvarlak bir kesim tercih etmelisiniz.

Dikdörtgen Yüz

Eğer yüzünüzün biraz daha kısa görünmesini istiyorsanız, çene kemiğinizi geçmeyecek şekilde bir kesim yaptırmalısınız. Şakak kemiğini örtecek şekilde kesilen modellerle, daha dengeli saçlara sahip olabilirsiniz.

Enine Dikdörtgen Yüz

Yüzünüzün biraz daha uzun görünmesini ve şakak kemiklerinizin ön plana çıkmasını istemiyorsanız, uzun modelleri ya da saçlarınıza yukarılarda verilecek volümleri tercih edebilirsiniz. Dikdörtgen şeklinde kesimler ile yüzünüze daha ince bir görünüm kazandırabilirsiniz.

Ters Üçgen Yüz

Böyle bir yüz şekline sahipseniz, daha modern kesimler uygulatabilirsiniz. Ense ve yanlardaki saçlar kısa kesilen, saç tepesine volüm verilen modelleri tercih etmelisiniz.

Üçgen Yüz

Bu tip bir yüz şekli, kişiyi yorgun gösterir. Bunun için ensede saçı azaltan ve şakak kemiğindeki bölgeden saç tepesine doğru volümü artıran bir modeli tercih edin.

En iyi renk için

Öndeki tutamlar saçın en geçirgen kısımlarıdır. Bu nedenle saçın diğer kısımlarına oranla, boyayı daha çabuk emerler. Saçınızı boyarken boyayı ilk önce arkadaki bölümlere uygulayarak renk tonlarının oluşmasını engellersiniz.

Açık tonlar için

Doğal sarışınların ön tutamları güneş ışığının etkisiyle normal renklerinden daha açık tonlardadır. Saç renginizi açmayı düşünüyorsanız ilk önce öndeki tutamları daha sonra arkadakileri boyayın. Böylece saçlarınızda doğal bir etki yaratabilirsiniz.

Dipleri boyarken

Boyanızın yarısını boyası çıkmış diplerinize sürün. Parmak uçlarınızı kullanarak iyice yayın ve fazlalığını atın. Ancak renk farklı olmaması için artan boyayı kullanarak yeni bir kimyasal süreç başlatmayın.

Zamanı unutmayın

Saç renginizin istediğiniz gibi olması boyama işleminin doğru zaman aralığında yapılmasına bağlıdır. Bu yüzden önerilen zamanı geçirmeyin.

Rengiyle, kesimiyle, uzunluğuyla estetiğe öyle kuvvetli bir etkisi vardır ki, bu öğelerden herhangi birinde yapılacak ufak ya da büyük her değişiklik insanın tipinin değişmesine sebep olabilir. İşte bu yüzden kadın güzelliği konusunda en çok zaman, düşünce, enerji ve para da genellikle saçlar uğruna harcanır.

Saç bakımında sağlık ve güzellik eşit önem taşır. Bu konuda saçın dokusu, durumu, tipi, rengi ve biçimi aynı zamanda dikkate alınması gereken unsurlardır. Hareket ettikçe dalgalanan, ışıltılı, duruşu canlı, biçime giren bir saç, sağlıkla çalışan bir vücutla doğru bakım programının bir sonucudur.

Şekillendirme ve bakım konusunda her zaman kuaförler bizim evimizde uyguladıklarımızdan çok daha iyi sonuç elde ederler. Çünkü onlar saçın cinsine uygun ihtiyaçları belirleyerek kişiye en yakışacak görünümü yaratabilirler.

Bakımlı saçların kendini gösterebilmesi için de kusursuz bir kesime ihtiyaç vardır. Bakın profesyonel kuaförler bu konuda nasıl tavsiyelerde bulunuyor.

Kalın Telli Saç

Kesim : Aslında gür ve kalın telli saçlar doğru kesimle her şekle girer. Hafif kat verilmiş omuz hizasından kısa modeller, saçınızı daha hafif gösterir. Ayrıca kısa perçemler, bu saç cinsi için ideal olabilir.
Şekillendirme : İnce saçı ağırlaştıran ve sarkmasına sebep olan şeyler, gür saçlara çok iyi gelir. Gür saçların form tutma ürünlerinden ziyade ‘yumuşatıcı’ ürünlere ihtiyacı vardır.
Bakım : Her gün yıkamak bu tip saç için gereksizdir. Kuru saçlar için hazırlanmış şampuanlar sizin için en uygunudur. Ayrıca bakım yapmak istenirse, şampuandan sonra kullanılacak avokado veya badem yağı gibi doğal maddeler içeren yoğun bakım kremlerini tercih edebilirsiniz.

İnce Telli Saç

Kesim : İnce telli saçlar için en ideal kesim, dağınık konturlara sahip çene hizasında küt kesimlerdir. Kaküllü ya da kakülsüz olması size kalmış. Yıkamadan sonra üstten sadece ılık ayarda kurutun.
Şekillendirme : Fön esnasında kullanılmak üzere geliştirilmiş losyonlar saçınızı ağırlaştırmadan hacim kazandırır ve daha kolay şekil tutmasını sağlar, ayrıca kuruturken saçınıza zarar gelmesine engel olur. Saçları yıkadıktan sonra, elinize bir miktar sıkın ve saçlarınıza üstten sürün.
Bakım : Şampuanın yanı sıra, ince telli saçlar için hazırlanmış bir saç kremi de kullanmalısınız. Birçoğumuz, saç kreminin saçı fazla yumuşattığını düşünürüz ancak kremlerin içerdiği maddeler saçı tamir edici özelliğe sahiptir .

Kıvırçık Saç

Kesim : Geniş katlar kestirerek doğal buklelerinizin kıvrıklığını, tıpkı permalıymış gibi arttırabilirsiniz. Saç ne kadar kısa kesilirse, buklelerin esnekliği o kadar artacaktır.
Şekillendirme : Kıvırcık saç ile fazla uğraşmak iyi sonuçlar vermez. Şekil tutması için buklelerin çevresinde esnek bir ağ oluşturması açısından losyon ve sprey jöleler uygundur. Zor şekle giren bukleleri, inatçı saçlara özel hazırlanmış bakım ürünleri yatıştırır.
Bakım : Kıvırcık saçlar için üretilmiş şampuanlar, saça esneklik kazandırır ve buklelerinizi kıvırcıklaştırır. Saçınız cansız duruyorsa, bu yağ içeren ürünlerden kaynaklanıyor olabilir. Kıvırcık saç için üretilmiş saç kremi ve kürler nemlendirici özelliğe sahiptir.

Uzun Saç

Kesim : İster kat kat, ister küt kesim olsun, uzun saçın sıcak makasla kesilmesi gerekir. Böylelikle saç uçları kapanacak ve saçın, bünyesinde bulunan doğal nem ve bakım özleri hapsolacaktır.
Şekillendirme : Saçınızı mümkün olduğunca kendi kendine kurumaya bırakın. Kurutma makinesi kullanacaksanız, her zaman uçlardan yukarı doğru, ılık ayarda ve 30 cm. mesafeden kullanın. Fırça olarak, doğal kıllarla yapılmış fırçaları, taraklarda ise doğal malzemelerden yapılmış dişleri el kesimi taraklar kullanın.
Bakım : Yıkarken, yumuşak formüllü bir şampuan ile saçınızın sadece köklerini köpürtmeniz yeterlidir. Uzun saçlar yıkamadan sonra genellikle karışmış olur. Bu sebeple yıkamadan sonra her daim bakım yapan krem kullanın.

Kadınlar hayatta daha fazla sorumluluk yüklenir, gerilimli bir yaşayış sürerken, vücutlarının daha çok erkek hormonu (androjen) çıkarmaya başladığı düşünülüyor.

Bir kadının vücudundaki normal hormon orantısı şöyledir. 8 ölçü östrojene (kadınlık hormonuna) karşılık 1 ölçü androjen. Östrojen cildin dokusunu, saçın esnekliğini etkiler. Uzmanlar dengenin bozulmasının saçın yeniden uzamasını etkilediğine inanıyorlar. Aslında, kadınların çoğunlukla doğumdan birkaç ay sonra saçları dökülmeye başlar. Çünkü hamilelik sırasında pek yüksek olan östrojen seviyesi doğumdan sonra birdenbire düşer, bu da saçları kötü bir şekilde etkiler. Doğum kontrol hapları artık kadınlık hormonu seviyesini yüksek tutuyorlar. Bu haplardan almaktan vazgeçen kadınlarda da, doğum sonrasındaki gibi saç dökülmesi görülür.

Sıkıntı, endişe, uykusuzluk, bozuk dişler de saç dökülmesine katkıda bulunurlar. Saçlara gelişigüzel boyamalarla, verilen zararlar tellerin kırılmasından daha da öteye gidebilir, saç dökülmesine yol açabilir.

Saçların sıkıca geriye çekilerek “at kuyruğu” yapmak üzere bağlanması da baş derisinin yüzeyinde ya da dış derinin altında iltihaplara, şişmelere neden olabilir. Bu da normal büyümeyi bozar. Devamlı çekilen saçlardaki dayanılamayacak gerilme de sonunda bunların uzamaktan, çıkmaktan vazgeçmelerine bile neden olabilir.

Saç telinin dibindeki kabarcık bazen büzülerek kurur, o zaman ya saçlar tel tel, cılız çıkar ya da hiç çıkmaz. Saç dökülmesine, çoğu zaman derdin kaynağı bulunarak engel olunabilir. Saçların birdenbire, çokça dökülmesi bir estetik problem değil, tıbbi bir meseledir. Böyle bir durumda, sadece başın değil, bütün vücudun da muayene edilmesi gerekir. Bu arada, tiroid testleri, böbrek, kalsiyum, enzim, karaciğer incelemeleri de yapılmalıdır. Son test vücudun gerektiği kadar östrojen çıkarıp çıkarmadığını anlamak için uygulanır.

Piyasaya her gün yeni güzellik ürünleri sunuluyor. Saçların önemi herkesce anlaşılmış olacak ki, bu ürünlerin çok büyük bir bölümünü saç bakım setleri oluşturuyor. Bu setlerde şampuanlar, kremler, jöleler ve türlü bakım ürünleri bulunuyor. Bu ürünlerin bu kadar yaygın olarak kullanılmasının bir nedeni de, insanların yüzde sekseninin saçları ile sorunları olması. Bu sorunlar da hepinizin bildiği gibi çok çeşitlidir.

 Bazıları yağlı saçlardan, bazıları kuru saçlardan şikayetçi. Kiminin saçları çok kırılıyor, kiminin de zayıf ve zor taranan saçlarla başı belada. Kepekli saçlar da ayrı bir dert. Bu sorunların biri ya da birkaçı ile uğraşanlara çok basit bir sır verelim. Bütün bu sorunlarla başa çıkmanın başlıca yöntemi aslında temizlik.

İyi bir yıkama, doğru bir fırçalama, saçın cinsine uygun bir saç şekli de saç bakımının diğer aşamaları. Ama özellikle de sağlıklı bir hayat, doğru bir uyku düzeni, açık havada spor yaparak geçirilen zaman, dengeli bir beslenme, bol sebze, meyve yemek, yeterince vitamin ve mineral almak, alkolden, kahveden ve yağlardan uzak durmak; bütün bu saydıklarımız aslında sağlıklı bir vücut için dikkat etmemiz gereken şeyler. Sağlıklı saçların ancak sağlıklı bir vücutta olabileceğini de aklımızdan çıkartmamalıyız.

Saç sağlığı üzerine bir kitabın yazarı da olan ünlü kuaför Giuscppe Di Luca size saçlarınızla ilgili şu önerilerde bulunuyor. Özel bir gün için değişik bir saç biçimi denemek istiyorsanız, bunu yapmadan önce yüzünüzün çizgilerini, saçlarınızın cinsini, kendi kişiliğinizi ve genel görüntünüzü göz önünde bulundurmak zorundasınız. Son yıllarda moda, özellikle doğal ve özgür bir görüntü öneriyor. Saçlarda da bu görüntü devam ediyor. Kısacık kesilmiş saçlar, yüzü kapatmayan modeller, at kuyruğu yapılmış uzun düz saçlarda ortak özellik, saçların parlak ve sağlıklı görüntüsü.

İyi bir bakım, saçlarınızı sağlıklı bir hale getirecek ve uzamalarına da yardımcı olacaktır. Saçınızı uzun ya da kısa bırakmak elinizde. Yeter ki biçimini yüzünüze göre seçin. Kısa saç deyip de geçmemek lazım. O kadar çok çeşidi var ki. Örneğin ensenizi çok kısa kestirip, öndeki saçları şekil verilebilir bir şekilde uzun bırakabilirsiniz. Saçınızı serbestçe bırakabilir, ya da arkaya doğru tarayarak yüzünüzü açabilirsiniz. Ya da düz saçlarınız var ve kıvırcık bir saç tuvaleti istiyorsunuz. O halde yalnız tepenizde toplanan bir perma yaptırmanızda yarar var. Böylece yüzünüz daha iyi bir profil kazanacaktır.

Eğer saçlarınız doğal kıvırcıksa, orta uzunlukta saçları tercih etmeyin. Ya tamamen kısacık kestirin, ya da iyice uzun bırakın. Önleri kat kat yaparsanız, saçlar yüzünüze iyi bir çerçeve oluşturacaktır. Omuzlara kadar uzun saçların modası hiçbir zaman geçmiyor. Böyle saçlar arkadan toplayarak da kullanıldığı için çok kullanışlı.

Yuvarlak ve arkaya doğru uzayan bir saç kesimi de uzun saçlarına kıyamayanların yüzlerine hareket getirmek için seçebilecekleri bir kesim. Ama dikkat edeceğiniz bir nokta var. Eğer kısa bir boynunuz varsa, ensede biten bir saç biçimini tercih edin. Ama uzun bir boynunuz varsa bu avantajınızdan yararlanın. Saçlarınızı ensede ya da yanlarda toplayabilirsiniz. Bu arada özellikle gece saçlarında seçtiğiniz saç modelinin giysinize uymasına da özen gösterin. Uzun permalı saçlar için hiç sorun yok. Onları serbest bırakabilir ya da güzel bir toka ile bağlayabilirsiniz.

- Hiç kesilmeyen sağlıklı bir saç 50 – 80 cm. arasında uzayabilir.

- Günde 50 – 100 adet saçın dökülmesi normaldir. Birçok kişi bilmediği için bu konu üzerinde çok tedirgin olur.

- Bir saç telinin ortalama ömrü kadınlarda 6 – 8 yıl, erkeklerde ise 4 – 5 yıldır.

- Saçlarımızın canlı olan bölümü sadece diplerdir.

- Saç boyasının içine su, şampuan gibi maddeler kesinlikle ilave edilmemelidir.

- Saç uçlarında; özellikle uzun saçlar da görülen çatallaşma ve kırıklar sağlıksız saçın en belirgin özelliğidir.

- Herkes saçına aynı bakımı uygulayamaz; çünkü her saçın özelliklerine göre farklı ihtiyaçları vardır.

- Boyalı saç kesinlikle sabun ile yıkanmamalıdır. Sabun saçı kurutur ve rengini açar.

Yağlı saçlar derinin aşırı yağ üretmesi sonucu problem oluştururlar. Temizlenmelerinde aşırı yağı almak için bitkisel katran gibi maddelerle hazırlanan özel şampuanlar kullanılmalıdır. Eğer yağlanmayla beraber kelliğe varabilecek aşırı saç dökülmesi de görülüyorsa doktorun tavsiye edeceği özel bir tedavi uygulanmalıdır.

Aşırı miktarda tüketilen karbonhidrat ve şekerlerin de yağ üretimini arttırdıkları unutulmamalıdır.

Saçlar genelde dört ana kategoride toplanırlar; normal ve gür saçlar, yağlı saçlar; en riskli grubu oluşturan ince, kuru, asıl rengini kaybetmiş saçlar ve kepekli saçlar.

İnce telli ve problemli saçları yumuşak bir şampuanla yıkamak gerekir. Ilık suyla sulandıracağınız şampuanı kullanmadan önce bu tür saçlara zeytinyağı ile masaj yapmalısınız. Perma yerine geçici soğuk permaları tercih etmeli, ayrıca saç kurutma makinası kullanımından da kaçınmalısınız. Bu tür saçlara fön çekilmemeli ve çok sıkı olarak toplanmamalıdır.

Eğer saçlarınız doğuştan ince ve güçsüz değil de sonradan böyle olmuşsa ya bir kadın doktoruna ya da bir cilt hastalıkları uzmanına başvurmalısınız. Bu durumda ya adet görme durumunuzla ilgili bir anormallik ya da erkeklerde görülen kellik tehdidi ile karşı karşıyasınız demektir. Her yıkamadan sonra mutlaka saçınızın tipine uygun bir saç kremi kullanmanız zorunludur.

Hafif vakalar başlangıçta evde uygulanan dikkatli bir programla tedavi edilebilir. İyice rahatsız baş ciltlerini ise, bir uzmanın tedavi etmesi gerekir. Sert fırçalama, tarama, kaşıma yarı yapışık kabukları çıkararak “sebore” denilen duruma yol açabilirler.

Kabuklar düşünce yaralı kısımlar ortaya çıkar, bakteriler de buralarda gelişirler.

Bu durum “kuru” ve “yağlı” denilen iki şekilde görünür. Kuru türde ölü deri parçacıkları daima bellidir. Bunların görünüşleri hem çirkindir, hem de gözle ilgili rahatsızlıklara yol açabilirler. Yağlı türe ise yeni yetişme çağlarında rastlanır, çoğu zaman ergenlik sivilceleriyle birlikte görülür.

Kepeğin birçok nedeni vardır ama, bunları kesinlikle belirlemek zordur. Nedenlerden biri, saçın temiz hava alamamasıdır. Bundan başka, rulolarla yatmak, saçları hiçbir zaman fırçalamamak, yorgunluk, sinir bunalımları, iklim de başlıca nedenler arasındadır. Soğuk yerlerde yaşayanların başlarında sıcak iklimli yerlerde oturanlarınkinden daha çok kepek görülür. Doktorlar soyaçekim, hormon dengesizliği üzerinde de durmaktadırlar ama bu henüz kanıtlanmış değildir.

Başınızda kepek varsa önce yiyeceğinize dikkat edin. Fazla şekerli, nişastalı besinler asidin artmasına, ciltte rahatsızlıklar belirmesine neden olur. Yağı fazla besinler ise çok çalışan yağ bezlerini daha da canlandırır, kepekleri de arttırır. Yağsız et, sebze, salata, taze meyva yenilmesi doğru olur.

Başlarında kepek olanların kafa derisini temiz tutmaları şarttır. Başı sık sık ilaçlı bir sabunla yıkamak gerekir. Hem kuru, hem de yağlı saçlar için bu böyledir. Durulama suyuna katılacak 1 çay kaşığı antiseptik sıvının da yararı olur.

İşte bir doğal ilaç; 1 ölçü elma suyu ile 3 ölçü suyu karıştırın, haftada iki-üç defa bu sıvıyı baş derisine ova ova içirin.

Yıpranmadan Korunma

Derimizin bronzlaşmasını sağlayan güneş ışınları da saçlarınıza zarar verir, parlaklıklarını, elastikiyetini yok eder, kısacası onları zayıflatıp kurutur.

Denizin tuzu ve havuzların klorlu suyu da saçları aynı şekilde yıpratır. Rengi ve cinsi ne olursa olsun tüm saçlar bu gibi etkenlerden zarar görürse de açık renk saçların etkilenmesi daha fazladır.

Saçların yıpranma oranında görülen farklılığın nedeni renklerini belirleyen melanin türüdür. İki tür melanin vardır. Kızıl ya da sarı saçlılardaki feomelanin ile kahverengi ve siyah saçlılarda bulunan ve daha sık rastlanan eumelanin.

Feomelanine sahip olan kişiler, yani sarışınlar ve kızıl saçlılar, güneş ışınlarından daha çok etkilenerek daha çok zarar görürler. Kadın güzelliğinin simgesi haline gelen saçları bu gibi tehlikelerden koruyabilmek için piyasaya birçok güzellik ürünü sunulmuştur.

- Düzenli saç kremi kullanırsanız deniz, kum ve güneşten yıpranan saç uçlarınızı onarabilirsiniz.
- Fön ve maşa gibi ısı veren işlemlerin saçı yıprattığını unutmayın. Çok gerekli olmadığı sürece saçınızı şekillendirici ürünler kullanarak doğal haline bırakın.
- Saçınızı günde en fazla 2 kere tarayın. Plastik fırça yerine doğal kıllardan yağılmış fırçaları tercih edin.
- Spor yaparak kan dolaşımınızı güçlendirin. Bu güçlendirici etki saçlarınızda da faydasını gösterecektir.
- Elbette ki vitaminsiz olmaz! Sağlıklı saçlara sahip olmak için yaptığınız bakımların yanı sıra beslenmenize de dikkat etmelisiniz. Saça fayda sağlayan birçok vitamin olsa da, en önemli üç vitamin kükürtlü amino asit, çinko ve B6 vitaminleridir.

Ya saçının rengini değiştiriyor ya da bir anlık ani kararla kestiriyor. Peki, ya sonrasında?

Sıklıkla hissedilen pişmanlık beraberinde geliyor.

Malzemeler

1 çay bardağı kemik iliği
1 kahve fincanı hakiki zeytinyağı
1 adet Bepanthen ampul
Yarım şişe badem yağı
1 adet günlük yumurta

Hazırlanışı

Su dolu bir tencerenin içine, başka bir kap içerisinde iliği koyarak eritin. Yağ konumuna geldikten sonra ateşten alın. Diğer bütün malzemelerle harmanlayın.

Uygulanışı

Karıştırdığınız bütün malzemeleri saç diplerinize masaj yaparak yedirin. Dipten uca doğru tarayın. En az 25 dakika bekletin. Haftada bir kere tekrarlayın… Sonuca inanamayacaksınız!

Dış tabaka (kütikül) balık pulları gibi kenarları birbirlerinin üstüne gelen pulcuklardan oluşur. Bu, iç tabakaları korur. Bundan sonraki tabaka (korteks) ince uzun hücrelerden oluşur. Tabakaların en önemlisi de budur. Çünkü saça esnekliği, dayanıklılığı bu verir. Saça renk veren pigment de buradadır. En iç tabaka (saç özü) süngere benzer bir dokudur, bazen hücrelerinde renk pigmenti tanecikleri de bulunabilir.

Saçın cildin üstünde görebildiğiniz kısmı tel, baş derisinin altında kalan kısmı ise köktür. Kök tek başına bir şey değildir. Çünkü bu kök aslında “saç folikülü” diye tanımlanan bir torbacığın içindedir. Bunun dibinde “papil” denilen minicik bir yumru vardır. Aslında, bu yumrucuk saç telinin beslenmesi için bir depo işi görür. Saçı kökünden çıkardığınız zaman telin ucunda ufacık, beyaz bir kürecik görürsünüz. Ama, papil yine de derinin altında kalır, zamanla yeni bir tel yaparak, bunu besler. İşte bu yüzden istenmeyen tüyler de cımbızla alınmakla hiçbir zaman kesinlikle ortadan kaldırılamazlar. Yine aynı sebeple, kırılan, zarar gören saçların yerine de zamanla yenileri çıkar.

Foliküllere içlerinde “sebum” maddesi bulunan kesecikler bağlıdır. Saçı bu sebum yağlar, ona parlaklığı, yumuşaklığı yine sebum verir. İyi çalışmayan, tıkanmış yağ bezi saçın kurumasına yol açar. Fazla çalışan bir bez ise saçların yağlanmasına neden olur.

Her saç teli kökün iç yapısına göre ya düz ya da kıvırcık olarak uzar. Kök düzgünse, saç da kusursuz bir silindir halinde çıkar, dümdüz olur. Kök çarpıksa, tel oval biçimde, hatta zaman zaman iyice yassı olur, dalgalar ya da kıvırcık lüleler halinde çıkar. Dokusu ne olursa olsun, insanın başında 90.000 ile 140.000 arası saç teli vardır. Saçları çok daha ince olduğu için, en fazla saç teli sarışınlarda bulunur. Onlardan sonra koyu renk saçlı kimseler gelir. Kızıl saçlıların başında daha az tel bulunur ancak saç telleri de kalın olduğundan saçları hepsinden gürmüş gibi durur. Bir tek saç telinin ömrü birkaç ayla birkaç yıl arasında değişir. Her telin kendine göre bir büyüme devresi vardır. Bunu bir dinlenme süresi izler. Bu dinlenme süresi değişik devreleriyle bütün başa eşit şekilde dağılmıştır. Onun için, her gün belirli bir sayıda saç dökülmesi de son derecede normaldir.

Ortalama olarak saç ayda 1,3 cm. uzar. Yaşlandıkça bu ağırlaşır. Saçlar sıcak havada, bir de geceleri daha çabuk uzar. Bazı kadınların saçlarını bellerine kadar uzatabilmelerinin nedeni hem saçlarının uzama hızının fazla, hem de her saç telinin ömrünün nispeten uzun olmasıdır. Bu, çoğu zaman insan gençken, sağlıklıyken olur. Hiçbir şey saçın hızla uzamasını sağlayamaz. Çoğu zaman, saçlar 25 cm. uzunluğa eriştikten sonra uzama hızı da yarıya iner. Saçları kesmenin bunların uzamasına yardım edeceği iddiası doğru değildir. Böyle gibi görünmesinin nedeni kırık, cansız uçlar kesildiği zaman saçların daha gür, daha sağlıklı durmasıdır.

Saç rengini üç pigment belirler. Siyah, kızıl ve sarı. Siyah, koyu kahverengi saçlar siyah pigmentin yoğunlaşmasından oluşur. Kahverengi saçta biraz kırmızılık vardır. Kumral saçta biraz sarı bulunur. Kızıl saç, çoğunlukla kırmızı pigmentten oluşur, buna siyah, sarı tonlar da karışır. Sarı saç, içine biraz kırmızı karışmış, sarı pigmentten meydana gelir. Aslında saç kırçıllaşmaz, ağarmaz; sadece, rengini kaybeder. Saç telinin orta tabakası pigment çıkarmaz olur, burası renksiz hava kabarcıklarıyla dolar. Ama ak saçlar, başka renk tellerle karıştıkları için, genellikle gümüşi gibi dururlar. Saçın ağarmaya başladığı yaş, çoğunlukla kalıtımla ilgilidir. Saçlar bir gece içerisinde bembeyaz da olmazlar. Yalnız hastalık ya da bir duygu sarsıntısı yüzünden saçlar renklerini çabucak kaybedebilirler.

Çoğu zaman, sağlıklı saçların sağlıklı bir vücudun bir parçası olduğunu unuturuz. Fiziki metabolizmayla duygu dengesinin saçları doğrudan doğruya etkilediklerini hatırlamayız. Saçın dokusunu soyaçekim kararlaştırabilir ama gücü, durumu, verilen besine bağlıdır. Bol taze meyvayla, sebzeyle birlikte yüksek proteinli bir beslenme saç için iyidir, içinde B vitaminlerinin türleri bulunan yiyeceklerden yenilmesi ise şarttır. A, C vitaminleri de önemlidir. Madenler arasında en çok yararlı olanlar demir, iyot ve bakırdır. İyot eksikliği saçların sağlığını çok bozar. Saç derdi olan herkese yemeklerde biraz bira mayası almalarını tavsiye ederiz. Bazı durumlarda, erken kırlaşmaya beslenme bozukluğu yol açmışsa, bol B vitamininin yararı dokunabilir.

Kuşburnu çayını demleyin ve zeytinyağı ile eşit oranda karıştırın. Boş bir şampuan şişesinde bir gece bekletin. Ertesi gün bu karışımı kuru saçlarınıza sürün. 10 dakika sonra yıkayın ve işte dolgun buklelerle göz kamaştırmaya hazırsınız.

Sıcak Yağ İle Saç Bakım Maskesi

2 çorba kaşığı zeytinyağını ısıtın. Bunu usul usul bütün baş derisine içirin. Bir havluyu sıcak suya sokup ıslatın. Sıktıktan sonra bir türban gibi başınıza sarın. Havlu soğurken bu işlemi iki veya üç defa tekrarlayarak, başın yağı iyice içmesini sağlayın. Sonra saçları yıkayarak, iyice durulayım. Bu kuru, çabuk kırılan saç için çok yararlıdır.

Hintyağı İle Saç Bakım Maskesi

Yarım çay fincanı hintyağını ısıtın. Bunu baş derisine ova ova içirin. Saçlarınızı usul usul tarayın. Kaynar suya batırılmış havluyu sıkarak başınıza sarın. Şampuandan önce böylece yarım saat bekleyin. Bu, fazla ince, çabuk kırılan saçlar için iyidir.

Zeytinyağı ve Bal İle Saç Bakım Maskesi

Yarım çay fincanı yeşil zeytinyağıyla bir çay fincanı süzme balı karıştırın. Bu sıvıyı iyice sallayıp çalkalayın. Sonra bir, iki gün bekletin. Karışımı baş derisine ovarak içirin, saçlarınızı tarayarak sıvıyı yayın. Tarağın dişlerinin baş derisine batmamasına da dikkat edin. Başınıza küçük bir naylon torba geçirin. Başın sıcaklığının sıvının içilmesine yardım etmesi için naylon torbanın hava almasına engel olun. Karışımı başınızda yarım saat kadar bırakın. Sonra başınızı bol suyla yıkayarak durulayın. Bu, koyu renk saçların ışıltılı, pırıl pırıl bir hal almalarını sağlar.

Protein İle Saç Bakımı

İki yumurtayı çırpın. Sonra yine bir yandan çırpmaya devam ederken bir yandan da ağır ağır bir çorba kaşığı zeytinyağını, bir çorba kaşığı gliserini, bir çorba kaşığı sirkeyi buna katın. Elma sirkesi olursa daha da iyidir. Bu sıvıyı ilk şampuandan sonraki durulamadan sonra sürün. Başınızda 15-20 dakika kadar bırakın. Sonra iyice durulayım. Bu sıvı her tür saçı canlandırır.

Kakao Yağı İle Saç Bakım Maskesi

İçinde su kaynayan genişçe bir tencerenin içine daha küçük bir kabı oturtun. Yarım çay fincanı ayçiçeği yağını, 1 çorba kaşığı kakao yağını, 1 çorba kaşığı susuz lanolini bu ikinci kabın içinde eritin. Bütün bu yağlar iyice eriyip birbirine karıştıktan sonra kabı sıcak suyun içinden alın. Karışımı iyice çırpın. Bu karışımdan 3 çorba kaşığı kadarını alarak buna 1 çorba kaşığı su katın, iyice karıştırın. Bu sıvıyı başınıza ova ova sürün, 15 dakika, yarım saat bekletin. Sonra saçlarınızı yıkayın, durulayın. Bu tedavi koyu renk saçlara yeni bir canlılık, parlaklık verir.

Mayonez İle Saç Bakım Maskesi

Bir yumurtayı, 1 çorba kaşığı sirkeyi, 2 çorba kaşığı bitkisel yağı, işe koyulmadan hemen önce karıştırarak çırpın. Bu karışımı baş derinize ovarak iyice içirin. Sonra saçlarınızı tarayarak bütün karışımın başınıza eşitçe yayılmasını sağlayın. 15 dakika böyle bekleyin. Saçlarınızı yıkayarak durulayın. Bu tedavi baş derisine nem kazandırılmasına yardım eder, kuru saçın yağla beslenmesini sağlar.